2026-09 Zweden

 

Dinsdag 1 september

 

We vervolgen onze weg vanaf Malung naar Mora waar we boodschappen halen bij de Maxi ICA, de Lidl laten we ditmaal links liggen in Mora.

Vaak gaan we in het buitenland naar de Lidl’s omdat je dan overal een beetje hetzelfde aanbod hebt, maar boven in Zweden zijn geen Lidl’s meer te vinden, dus gaan we vast wennen aan andere supermarkten.

Na Mora volgen we weg 70 naar het noorden richting Idre, vlak voor Idre slaan we af de 311 op naar Tännäs.

Bij het kleine wintersport dorpje Fjätervålen slaan we af en gaan naar de watervallen aan het eind van de gravelweg, we parkeren daar de camper voor een paar nachten.

Fjätervålen  (61.93968,13.04814)

Het begint misschien eentonig te worden, maar de parkeerplaatsen bij watervallen en mooi midden in de natuur bevallen ons wel om te overnachten.

De Fjätfallen is een mooie waterval met een loopbrug over de rivier, voor de nacht is het hier zeer rustig buiten het ruizen van de waterval.

De volgende dag maken we een mooie wandeling van 6,4 kilometer die duidelijk met oranje verf werd aangegeven op bomen en stenen, de route gaat door een wisselende omgeving en is goed te doen met goed schoeisel.

Het is soms een beetje klauteren en sluip door, kruip door, maar het gaat over prachtige bospaden en door een adembenemende landschap van eeuwenoude bossen.

En de mooie herfstkleuren, waar we met deze trip voor zijn gekomen worden steeds zichtbaarder, dus voor ons volop genieten van de natuur.

Aan de rivier spotten we weer beversporen, Ed en Willem leven hier een druk bestaan, ook spotten we een kikker met een prachtige schutkleur.

Donderdag 3 september.

 

Na de koffie verlaten we het plekje bij de watervallen van Fjätervålen en rijden naar een parkeerplaats 47 kilometer verderop voor wandelaars aan het meer Lofssjön ten zuiden van Lofsdalen.

Lofsdalen lig op ruim 600 meter hoogte en is een wintersport dorpje waar het nu nog lekker rustig is, onderweg zien we hekken geplaatst om sneeuwduinen op de weg te voorkomen.

De parkeerplaats waar naar toe gaan is aan het eind van een gravelweg en we hebben prachtig uitzicht op het meer, er zijn vanuit hier ook weer mooi wandelroutes te volgen.

Lofsdalen  (62.10674,13.24828)

Tijdens het wandelen is Janny bezig met haar nieuwe hobby, ze heeft de geocaching-app op haar telefoon gezet en is bezig met caches zoeken.

Geocachen is een wereldwijde schattenjacht in de buitenlucht waarbij je verborgen doosjes, genaamd caches, zoekt met behulp van GPS-coördinaten op je smartphone of gps-apparaat, in elke cache zit een logboekje.

Als je de schat vindt, schrijf je jouw naam en de datum op papier en daarna leg je de cache weer exact terug zoals je hem hebt gevonden

Soms bevatten grotere caches kleine voorwerpen of speelgoedjes, je mag iets meenemen als je er iets vergelijkbaars voor teruglegt.

Ze heeft hier geluk, want er liggen een paar caches hier in de prachtige natuur.

De volgende dag besluiten we om nog een nacht hier te blijven en gaan we s’morgens bosbessen plukken, aan de rand van de parkeerplaats staan frambozenstruiken en die plukken we ook nog even kaal.

Nadien maakt Janny van deze mix lekker eigengemaakte jam en heeft ze 4 potjes vol, dus voorlopig geen jam kopen.

Zaterdag 5 september.

 

We staan op een parkeerplaats die veel gebruikt wordt door wandelaars en in het weekend voelen we ons daar niet zo heel prettig als de wandelaars hier volop parkeren om te wandelen, vooral als er alternatieven genoeg in de regio zijn.

Daarom rijden vanmorgen, na nog wat boodschappen in slaan een kleine 53 kilometer verder naar een picknickplaats aan het meer ten noorden van Linsell aan het meer Över-Randsjön

Het is geen wandelgebied maar het uitzicht en de plek compenseren dat ruimschoots, dus blijven we hier tot na het weekend met nog twee campers.

Linsell  (62.23678,13.85070)

Maandag 7 september.

 

Na het ontbijt is het voor ons weer tijd om verder te rijden richting het noorden, wel een ritje van 165 kilometer voor de boeg.

Via Hedeviken rijden we naar Klövsjö waar we op een camperplaats bij het hotel vers water tappen en afval water lozen.

Onderweg komen we bij het dorpje Vemdalen langs een mooie Klokkenstoel met leuk achthoekig kerkje, het kerkje was helaas gesloten.

De klokkenstoel werd in 1755 gebouwd, een aantal jaren vóór dat de huidige bijbehorende kerk (Vemdalens kyrka, voltooid in 1763) gereed kwam.

De gehele constructie is bekleed met houten shingles (houten dakleien), de klokkenstoel vormt samen met de unieke, achthoekige houten kerk een markant historisch middelpunt van het dorp.

Vanaf Åsarna nemen we een klein stukje de E45 tot Svenstavik en gaan  dan de 321 op, om via Myrviken en Orrviken binnendoor te gaan naar Östersund.

Bij het dorpje Hovermo rijden we langs een pandje genaamd "Öst om ån" wat werd gekocht in 1867  door Johannes Andersson.

Daar begon hij onder andere een zagerij met een raamzaag, een smederij en een molen, de energie voor de faciliteiten kwam van de Hovermoån, een kleine elektriciteitscentrale die direct ernaast ligt en in 1918 werd de gebouwd.

Ovikens gamla kyrka

Aangekomen in Östersund parkeren we de camper tegenover het station met uitzicht op het meer Storsjön.

Na de lunch lopen we naar het centrum van Östersund, wat wij niet zo interessant vonden, dus waren al vrij snel weer terug bij de camper.

De nacht verloopt hier rustig ondanks het treinstation.

Östersund 2  (63.17015,14.63509)

Dinsdag 8 september.
 
Östersund is de laatste plaats die nog een Lidl heeft, verder naar het noorden zijn we verplicht om over te gaan op andere supermarkten, geen ramp hoor, dus slaan we hier nog even een paar bekende producten voor ons in.
Daarna vervolgen we onze weg via Krokom over de E14 richting wintersport plaats Åre en gaan naar de waterval Ristafallet bij Hålland.
Het is vandaag een wat minder dag qua weer, de ruitenwisser staan regelmatig aan, tot vandaag hebben we nog weinig regen gehad in Zweden.
Aan de zuidkant van de waterval is een kleine parkeerplaats waar we gaan overnachten onder het geluid van de waterval, die ruist namelijk flink achter de camper.

Hålland (63.31144,13.35301)

Ristafallet is één van de mooiste watervallen van Zweden en is beroemd geworden door de film gebaseerd op Astrid Lindgrens roman "Ronia de Roversdochter".
Afhankelijk van het seizoen, stroomt er per seconde 100 tot 400 kubieke meter water naar beneden, de waterval is 50 meter breed, 14 meter hoog en ligt op 355 meter boven zeeniveau.
Gezien dat wij hier in het najaar zijn, zal er in het voorjaar zeker meer water naar beneden bulderen, maar wij vinden dit al imposant.

Woensdag 9 september.
 
Bij het ontwaken van de dag plenst de regen lekker op ons dak, dus snel een verkort rondje met onze viervoeter Zep die de regen ook niet zo prettig meer vind op 14 jarige leeftijd.
Vandaag maar even wat kilometers rijden, wel 270 kilometer.
We rijden weer terug naar Krokom, maar niet helemaal via de E14, we pakken de rustige weg Z666 langs Alsen.
Van Krokom rijden we naar Strömsund om vandaar de bekende Wildernis route (in het Zweeds bekend als de Vildmarksvägen) te volgen.
De route begint in Strömsund in Jämtland en eindigt in Vilhelmina in Lappland, in de zomer van 2021 hebben we de route ook gereden, alleen toen andersom en gestart in Vilhelmina.
De Wildernisroute (Vildmarksvägen) werd aangelegd in de jaren ’60 en heette aanvankelijk ‘Stekenjokksvägen’, het is de hoogste geasfalteerde weg van Zweden en bereikt een hoogte van 876 meter bij het Stekenjokk-plateau, een kaal, indrukwekkend hooggebergte waar rendieren grazen en zeldzame vogels leven.
Van Strömsund naar Vilhelmina is de route 360 kilometer lang, wij stoppen op ongeveer 90 kilometer voor de nacht in de buurt van Lidsjöberg aan het meer Torsfjärden, mooi rustig plekje met prima uitzicht.

Lidsjöberg  (64.34199,14.82985)

Donderdag 10 september.
 
Na een rustige nacht aan het meer Torsfjärden gaan we verder naar Gäddede aan de Noorse grens, halen hier bij de supermarkt broodjes en wat lekkers voorbij de koffie om te vieren dat we zo genieten van deze reis.











 

Na Gäddede rijden we verder naar het Stekenjokk-plateau.
Onderweg zien we zoveel mooie herfstkleuren en genieten hier intens van, dit is op een foto niet te weerleggen.
Het kleurverschil tussen de dennenbomen en berkenbomen is hier prachtig tot je de grens van de bomen op ongeveer 800 meter bereikt en men overgaat in een toendra achtig landschap.

Op het Stekenjokk-plateau is het gezellig druk met campers en caravans, wij blijven hier overnachten.

Stekenjokk-plateau  (65.08987,14.45931) 

 

Vrijdag 11 september.

 

Na een lekkere koude nacht op de Stekenjokk rijden we de Wildernis route een klein stukje verder af naar Klimpfjäll.

 Voorbij Klimpfjäll slaan we af naar het Sami dorpje Fatmomakke.

Bij het dorpje is een campinkje waar we voor iets meer dan € 9.00 mogen overnachten.

Fatmomakke  (65.08731,15.13466)

Het Sami dorpje Fatmomakke is een leuk dorpje om te bezoeken, het kerkstadje staat vol met traditionele Sami hutten met grasdaken en de houten schuilplaatsen.

De oudste gebouwen in Fatmomakke dateren uit het einde van de 18e eeuw, hoewel de meeste gebouwen uit de 19e en 20e eeuw stammen.

In 1791 kwam de eerste kerk en tussen 1881 en 1884 kwam er de huidige kerk.

Het huisje van de dominee. 

Tegenwoordig is Fatmomakke een beschermd cultureel park prachtig gelegen aan de oevervan de Kultsjön met uitzicht op de toppen van Marsfjället.

De omgeving van Fatmomakke is al eeuwen bewoond, er zijn opgravingen gevonden uit de steentijd en ijzertijd.

Het gebied werd sindsdien bevolkt en inmiddels weer door de Sami bevolking met hun rondtrekkende rendierkuddes.

Zaterdag 12 september.

 

Na een weekje elke dag wat kilometers rijden willen we het weekend een rustdag inlassen, we verlaten het Sami dorpje en rijden de Wildernis route weer op verder richting Vilhelmina, het eindpunt waar de Wildernis route officieel eindigt.

Onderweg passeren we de Trappstegsforsen, hier stoppen we even om koffie te drinken en te genieten van de waterval.

Deze populaire stroomversnelling met trapvormige rotsen en talloze watervalletjes bevindt zich in de buurt van Saxnäs pal naast de Vildmarksvägen, hier zie je het water vanuit het Kultsjönmeer over een afstand van honderden meters naar beneden stromen over talloze natuurlijke trappen in de rotsen.
We zien deze waterval inmiddels voor de tweede keer, maar hij blijft mooi.







Na de koffie rijden we verder op zoek naar een stekkie voor een paar nachten en zien onderweg een leuke plek aan het water, we kijken elkaar aan en zeggen omkeren.
Dit omkeren kan natuurlijk niet zo maar en daarom rijden we even door tot een splitsing om te keren, net dat ik de weg weer op wil rijden zie we hier tegenover een nog mooiere plek aan het water.
Het plekje wordt door ons beiden goedgekeurd en instaleren hier de camper met mooi uitzicht op de Kultsjön rivier.

Stalon  (64.94131,15.83662)

Dinsdag 15 september.
 
Na drie nachten aan de rivier bij Stalon houden we het hier voor gezien en rijden door naar Vilhelmina, ons water raak op en de voorraadkast raak ook leeg.
Onderweg zien we hier op de plaatsnaamborden dubbele namen staan, de Zweedse en de Samische naam.
Vilhelmina is klein stadje met ongeveer 3.000 inwoners gelegen aan het meer Volgsjön en in het hart van het stadje vind je nog de oude houten huizen die herinneren aan vroeger.
Vilhelmina werd in de 18e eeuw gesticht als kerkplaats en kreeg de naam Volgsjö (“meer van de wolven”), aan de hoofdstraat Storgatan vind je de oude buurt met leuke huisjes.
Als je Storgatan helemaal uitloopt kom je bij de Lutherse kerk van Vilhelmina, die op een berg ligt en uitzicht biedt over Volsjön.

Na ons bezoek rijden we door richting Lycksele, onderweg aan het meer Skovelträsket gaan we naar een parkeerplaats voor de nacht waar we in 2021 ook hebben overnacht.
De parkeerplaats lig een beetje verscholen van de weg achter een heuvel, dus weinig verkeerslawaai van het weinige verkeer dat langs rijdt.
Het uitzicht is weer mooi.

Lycksele  (64.61388,18.45124)

Woensdag16 september.
 
Via Lycksele rijden we vandaag verder oostwaarts richting de kust via de plaatsen Norsjö, Bastuträsk, Bjurfors en Burträsk naar Lövånger.
Het is een regenachtige dag en voor ons is dat wat kilometers maken.
In Norsjö rijden we langs een leuke kerk, stoppen daar en nemen even een kijkje in de mooie kerk van het stadje.

Omrijden door wegwerkzaamheden wat met name in Duitsland heel populair is kennen ze hier niet, er wordt gewoon een deel van de weg afgezet en het ander deel kan men via stoplichten en een volgauto die netjes op gepaste snelheid rijd gebruiken.

Nadien rijden we verder naar de kust en bij het dorpje Lövånger en stoppen we bij een uitkijktoren aan de rand van het natuurgebied om hier de nacht door te brengen en morgen het dorpje te bezoeken.

Lövånger  (64.38449,21.31129)

 
Donderdag 17 september.
 
Na het ontbijt rijden we Lövånger in en bezoeken één van de oudste bewaard gebleven kerksteden van Zweden, daterend uit de 17e eeuw.
Een kerkstadje (in het Zweeds: kyrkstad of kyrkby) is een uniek Zweeds historisch fenomeen, waarbij houten huisjes en stallen dicht op elkaar rondom een parochiekerk zijn gebouwd.
Kerkdorpen werden vrij gebruikelijk nadat de protestantse kerk in Zweden aan invloed won en hoge eisen stelde aan kerkbezoek onder de bevolking.
Omdat parochies in Noord-Zweden vroeger immens groot waren, konden gelovigen door de enorme afstanden en zware reisomstandigheden niet op één dag heen en weer reizen voor de verplichte zondagsdienst of religieuze feesten.
De huisjes dienden als tijdelijk overnachtingsverblijf en vormden tevens een belangrijk sociaal ontmoetingspunt.
In Lapland woonden kolonisten en Sami samen rond de gebouwde kapellen, en ook daar ontstonden kerkdorpen in de vorm van hutten en kerkhuisjes, één hebben we dus vorige week bezocht, het Sami dorpje Fatmomakke.
Van de 47 kerkdorpen die er waren, zijn er nog maar 16 overgebleven.

Na het bezoek aan het kerkdorpje rijden we nog een paar kilometer naar een plekje aan de Botnische Golf om te oevernachten en blijver hier een paar dagen.

Lövånger 2e  (64.29957,21.29747)

Vrijdag 18 september.
 
We hadden gisteren in Lövånger gezien dat er vandaag een jaarmarkt is tussen de kerkhuisjes, dus de fietsen uit de camper getrokken en even terug naar het dorp.
De gravelwegen zijn hier prima om te rijden en te fietsen, alleen het laatste stukje naar het dorp over een speciale fietsroute laat te wensen over, dus maar een klein stukje over de weg.

De markt richt zich strikt op lokaal geproduceerde en handgemaakte goederen, je vindt er onder andere vers geoogste groenten, bessen, paddenstoelen, lokaal vlees (zoals schapen- en varkensvlees), honing, jam, zelfgebakken brood en traditioneel textiel- en houtwerk.

Wij scoren hier een paar lekkere, maar wel prijzige geitenkazen en een mooie warme muts.

 
Zondag 20 september.
 
Er was redelijk wat regen voor vandaag voorspelt, dat wordt weer een rijdag voor ons en na een aantal kilometers gereden te hebben, moest de zonnebril weer op.
Geen probleem natuurlijk, we rijden liever door een zonnig Zweden dan een nat en druilerig Zweden.
We genieten weer van het prachtige landschap en de mooie herfst kleuren en rijden vanaf Lövånger grotendeels over zeer rustige binnendoor wegen.

Zelfs komen we nog op hele stukken gravelwegen waarvan ook een heel stuk onze snelheid terug bracht naar 40 a 50 kilometer door de diverse gaten in het wegdek.

Via de dorpjes Robertsfors, Botsmark, Vindeln, Bjurholm en Nyåker komen we uit op een Park4night plekje  aan de snelstromende rivier Gideälven nabij het dorpje Hemling.
Dat wordt weer lekker slapen met het ruisen van de rivier naast de deur, morgen wordt het een zonnige dag en blijven we hier staan.

Hemling  (63.65455,18.55487)

Wordt vervolgd.

Polarsteps